ABD Rusya’yla Yeni START Antlaşmasının Uzatıldığını Açıkladı
ABD Dışişleri Bakanlığı, Rusya ile 2010 yılında imzalanan ve süresi 5 Şubat’ta dolacak olan Stratejik Silahların Azaltılması Antlaşmasının (Yeni START) uzatıldığını açıkladı. ABD ve Rusya’nın nükleer silahlarının sınırlandırılmasını içeren ve her iki tarafın da konuşlu durumdaki nükleer savaş başlıklarının sayısını Soğuk Savaş döneminin aşağısında tutmalarını öngören ayrıca füzeler ve bombardıman uçakları sayısına da kısıtlama getiren anlaşmanın beş yıllığına uzatıldığı Dışişleri Bakanı Antony Blinken tarafından açıkladı. Blinken yaptığı yazılı açıklamada Başkan Joe Biden’ın silahların kontrolü ve nükleer silahların yayılmasının önlenmesi alanında Amerika’yı yeniden lider konuma getirerek Amerikan halkını nükleer tehditlerden koruyacağına dair söz vermiş olduğunu hatırlattı ve Yeni START antlaşmasının Rusya ile beş yıllığına uzatılmasıyla bu taahhüdün yerine getirilmesinde ilk adımın atıldığını belirtti.
Anlaşmanın uzatılmasıyla, 5 Şubat 2026’ya kadar Rus kıtalararası balistik füzeleri (ICBM), denizaltından fırlatılan balistik füzeleri (SLBM) ve ağır bombardıman uçakları hakkında kontrol edilebilir sınırlamalar temin ettiklerini belirten Blinken, Yeni START Antlaşması’nın kontrol sistemi sayesinde Rusya’nın anlaşmaya ne kadar uyduğunu takip edebileceklerini kaydetti. Karşılıklı bilgi alışverişi ve ABD müfettişlerinin Rus nükleer kuvvetleri ve tesislerini görmesine olanak tanıyan yerinde incelemelerle Rusya’nın nükleer durumu hakkında daha fazla fikir sahibi olacaklarının altını çizen Blinken, ABD’nin anlaşmanın 2011’de yürürlüğe girdiği tarihten itibaren her yıl Rusya Federasyonu’nun yükümlülüklerini yerine getirip-getirmediğini kontrol edebildiklerini sözlerine ekledi.
Rusya’nın kıtalararası nükleer silahları üzerindeki doğrulanabilir sınırlamanın, özellikle gerginlik dönemlerinde hayati öneme sahip olduğunu vurgulayan Blinken, Yeni START anlaşmasının uzatılmasıyla ABD, müttefikleri, ortakları ve dünyanın daha güvende olacağını belirterek sınırsız bir nükleer rekabetin herkesi tehlikeye atacağı konusunda uyarıda bulundu. Başkan Biden’ın Yeni START anlaşmasının uzatılmasını, 21 yüzyılın güvenlik tehditlerine çözüm arama gayretlerindeki başlangıç adımı olarak gördüğünü açıklayan Blinken, ABD’nin anlaşmanın beş yıl uzatılmasıyla kazanılan zamanı Rusya ile ABD Kongresi, müttefikler ve ortaklarla istişare edilerek, tüm nükleer silahları kapsayan bir silah kontrol anlaşması sağlamak için kullanacaklarını belirtti. Benzer şekilde Çin’in modern ve büyüyen nükleer kapasitesinden kaynaklanan tehlikeleri azaltmak için de silah kontrolünde bulunacaklarını belirten Blinken, “ABD, istikrarı, şeffaflığı ve öngörülebilirliği arttırırken maliyetli, tehlikeli silahlanma yarışlarının risklerini azaltan etkili bir silah kontrolü sağlamakta kararlıdır” ifadelerine yer verdi.
Blinken açıklamasının sonunda, Rusya ile bir yandan Yeni START anlaşmasında olduğu gibi Amerikan çıkarlarını artırma veya kriz ve çatışmaları önleme adına daha kapsamlı müzakerelerde bulunurken diğer yandan Rusya’nın ABD ve dünyayı karşı karşıya bıraktığı sorunlar konusunda uyanık olacaklarının altını çizdi. Blinken, ABD çıkarları için Rusya ile işbirliğinde bulunuyor olsalar bile, Rusya’nın hasmane eylemlerinden ve insan hakları ihlallerinden sorumlu tutulması için müttefik ve ortaklarıyla yakın koordinasyon içinde çalışacaklarını belirtti.
