Trump’a Karşı İlk Aday Nikki Haley

ABD medyası, Trump yönetiminin BM Temsilcisi Nikki Haley’in 2024 başkanlık seçimleri için Cumhuriyetçi Parti’den aday adaylığı kampanyası başlatacağını konuşuyor. İki dönem South Carolina eyaletinin valiliğini yapmış olan Haley’in aday adaylığını 15 Şubat’ta açıklaması bekleniyor. Haley, South Carolina valiliğine seçilmiş ilk kadın ve beyaz olmayan isim. Haley 2015 yılında vali iken beyaz üstünlükçüsü ırkçı Dylann Roof tarafından dokuz siyahi kilise cemaat üyesinin öldürülmesinin ardından, eyalet başkentinin arazisinden Konfederasyon bayrağını kaldıran bir yasa tasarısını imzalayarak dikkatleri üzerine çekmişti. Bir Cumhuriyetçi olarak dikkat çeken söylemlerinden biri kendi kişisel hikayesini öne çıkararak Amerika’nın ırkçı bir ülke olduğunu reddetmesi. Haley vali olduğu süre boyunca, büyük şirketleri eyalete çekmeye odaklanan iş dostu bir lider olarak tanındı.

2017-2018 yılları arasında ABD’nin BM Temsilcisi olarak görev yapan Haley’nin döneminde Trump yönetimi ABD’nin BM İnsan Hakları Konseyi’nden ayrılması kararını almıştı. Bu dönemde Haley, Konsey’i “olumlu insan hakları siciline sahip ülkeleri siyasallaştırmak ve günah keçisi ilan etmek” ile suçladı ve “insan hakları ihlalcilerinin koruyucusu ve siyasi önyargıların çöplüğü” olarak tanımladı. Haley’nin desteklediği bir hareket olan ABD’nin İran nükleer anlaşmasından çıkma hamlesi de Trump yönetiminde görev yaptığı sırada gerçekleşti.

2018 sonlarında BM Temsilciliği görevinden istifa eden ismin 6 Ocak olaylarının ardından Trump’ın sözlerini eleştirmesi üzerine eski Başkan ile arası açıldı. Olaylardan bir ay sonra Politico’ya verdiği röportajda daha da ileri giden Haley, Trump’ın Meclis baskını sırasında eski Başkan Yardımcısı Mike Pence’e davranış şeklinden “tiksindiğini” söyledi ve Trump’ın bir daha aday olmayacağını iddia etti.

Kamuoyu yoklamaları Nikki Haley’e desteğin henüz tek hanelerde olduğunu gösteriyor. Buna karşılık Trump’a %48 ve Florida Valisi DeSantis’e %28’lik destek oranları ölçülüyor. Washington Post Haley’nin kazanma ihtimalini yüksek bulmasa da muhafazakar siyasette yaratacağı dönüşümün önemli olabileceğinin altını çizdi. South Carolina’nın kırsal kesiminde başarılı bir giyim mağazası işleten Hintli göçmen ailenin çocuğu olan Haley, Cumhuriyetçi adaylar arasındaki etnik çeşitliliğe katkıda bulunuyor ancak muhafazakar medyanın kendisinin arkasında olduğunu söylemek güç. Halihazırda DeSantis Cumhuriyetçi medyanın ön plana çıkarmayı daha çok sevdiği bir siyasi aktör olarak görünüyor. Trump’a alternatif isim olarak DeSantis Trumpsız bir Trumpizm siyaseti yaparken Haley alternatif bir muhafazakar siyaset yürütebilir. 

Tutarlı bir siyasi söylem inşa etmesi zor gözüken ismin iddialı ve sert ifadeleri mevcut. Örneğin, bir kampanya mitinginde, Savannah’da doğan siyahi bir adam olan Georgia Demokrat Senatörü Raphael Warnock’un “sınır dışı edilmesi” gerektiğini söylemişti. Haley’nin siyasi söyleminde kullandığı bir diğer tez de daha genç bir neslin ülkeyi yönetmesine duyulan ihtiyaç. Bu şekilde Biden ve Trump’ı eleştiren 51 yaşındaki Haley, yaş faktörüne kampanyasında epey yer vereceğe benziyor. 

Trump Haley’nin kendisini başkanlık yarışına katılacağını bildirmek için aradığını ve rekabeti memnuniyetle karşılayacağını söylediğini belirtti. DeSantis’e olan öfkeli çıkışlarına karşın Haley’ye yönelik ılımlı tutumu, Trump’ın DeSantis’e olan desteği bölmesi muhtemel adayların ortaya çıkmasını arzuladığını gösteriyor. Kendisinin başkanlığında beraber çalıştığı ve daha önce Trump’a karşı aday olmayacağını belirten Haley’ye yönelik çok daha sert çıkışlar görebileceğimiz Trump, anlaşıldığı kadarıyla rakip olarak en azından şimdilik Haley’nin gündemde olması fikrinden memnun. 

Nick Haley’in eyaleti olan South Carolina’dan çıkması muhtemel diğer bir aday da ‘Amerika’ya İnanmak’ turu düzenleyeceğini açıklayan Senatör Tim Scott. Geçen yıl yeniden seçim kampanyası için 51 milyon dolar toplayarak Cumhuriyetçilerin en güçlü bağış toplayıcılarından biri olduğunu kanıtlayan isim, 2022 ara seçimlerinde Cumhuriyetçilerin seçilmesine yardımcı olmak için 21 milyon dolar harcamıştı.