NATO: Savaş Yıllarca Sürebilir

NATO Dışişleri Bakanları, Ukrayna savaşında gelinen son durumu, “savaş suçu” raddesine varan insan hakları ihlallerini ve Ukrayna’nın silah yardımı talebini görüşmek üzere Brüksel’de bir araya geldi. NATO üyesi 30 ülkenin dışişleri bakanlarının Brüksel’de gerçekleştirdiği iki günlük zirveye, birliğe üye olmayan ülkelerden Ukrayna Dışişleri Bakanı Dimitri Kuleba ile savaştan etkilenen komşu ülkeler Gürcistan, Finlandiya ve İsveç’in dışişleri bakanları ve NATO’nun Hint-Pasifik bölgesindeki ortakları Avustralya, Yeni Zelanda, Güney Kore ve Japonya dışişleri bakanları da katıldı. NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, “Ukrayna savaşı aylar hatta yıllarca sürebilir” uyarısında bulunurken ABD Dışişleri Bakanı Blinken, “Ukrayna’yı desteklemek, Rusya üzerine baskı uygulamak ve NATO savunmasını güçlendirmek için toplanıyoruz” ifadelerini kullandı.

Stoltenberg, dünyanın Ukrayna’da “uzun süreli” bir savaşa hazırlıklı olması gerektiğini söylerken Rusya’nın ordusunu toparlamak için kuzey Ukrayna’dan geri çekildiği ve gerekli ikmal ve silahlandırmayı sağladıktan sonra ülkenin doğusunda büyük bir taarruz başlatacağı öngörüsünde bulundu. Putin’in tüm Ukrayna’yı ele geçirme arzusundan vazgeçmediğini belirten Stoltenberg, “Putin’in amacı, tüm Donbas’ı kontrol altına almak ve bir kara köprüsü kurmaktır” şeklinde konuştu. “Gerçekçi olmalıyız” diyen Genel Sekreter, “Savaş uzun sürebilir. Bu yüzden hem Ukrayna’yı desteklemek hem yaptırımları sürdürmek hem de savunmamızı güçlendirmek açısından uzun bir yolculuğa hazırlıklı olmalıyız” ifadelerini kullandı. Uygulanan ambargolarla Rusya’ya “ağır bir bedel ödetildiğini” ifade eden Stoltenberg, bunun savaş süresinin kısalmasına yardımcı olabileceğini kaydetti.

Dışişleri bakanları toplantısından sonra yaptığı açıklamada ittifak üyelerinin Ukrayna’ya desteği güçlendirme konusunda uzlaştıklarını söyleyen Stoltenberg, Rusya’nın çekildiği bölgelerde işlediği savaş suçu iddiaları için de “Müttefikler, geçtiğimiz günlerde Rus kontrolünden kurtarılan Buça ve diğer yerlerdeki sivillerin dehşet verici bir şekilde öldürülmesini kınıyor” ifadelerini kullandı. Katliamla ilgili tüm sorumluların adalet önüne çıkarılması gerektiğini belirten Stoltenberg, NATO’ya üye ülkelerin uluslararası soruşturmalara destek verdiğini vurguladı.

NATO Dışişleri Bakanları Zirvesi’nin ardından basın toplantısı düzenleyen ABD Dışişleri Bakanı Blinken, Ukrayna’ya kendilerini savunmak için ihtiyaç duyulan her türlü ekipmanın sağlanmasında yardımcı olacaklarını söyledi. Ukrayna’nın kendini savunması için büyük mali destekte bulunduklarını hatırlatan Blinken, Savunma Bakanlığı’nın açıkladığı 300 milyon dolarlık yeni güvenlik yardımı ile birlikte Biden yönetiminin işgalinin başlamasından bu yana Ukrayna’ya sağladığı güvenlik yardımının 1,7 milyar doları geçeceğini kaydetti. Blinken, son yardımlarla birlikte Biden yönetiminin görev başına geldiğinden beri Ukrayna’ya sağladığı ekonomik desteğin 2,4 milyar doları aşacağını ifade etti. Mülteciler konusuna da değinen Blinken, Ukrayna’da yaklaşık 11 milyondan fazla insanın ülkesini terk etmek zorunda kaldığını belirterek, “ABD hükümeti, savaştan etkilenen Ukraynalılara 1 milyar dolardan fazla yeni insani yardım sağlamaya hazır” ifadelerini kullandı.

Rusya Devlet Başkanı Putin’in NATO’yu bölebileceğini düşündüğünü belirten Blinken, “NATO, hiç olmadığı kadar güçlü ve daha fazla birlik halinde olduğunu açıkça ortaya koyacaktır” şeklinde konuştu. NATO’nun doğu kanadını güçlendirmek için Polonya, Estonya, Letonya ve Litvanya’da bulunanlara ek olarak Romanya, Macaristan, Bulgaristan ve Slovakya’da yeni çok uluslu savaş grupları kurduğunu hatırlatan Blinken, “NATO ittifakının toplu olarak güvenliğini destekleyebileceğimiz yolları tartışıyoruz” diyerek “NATO topraklarının her karışını savunacağız” şeklinde konuştu. Toplantıda NATO’nun Bosna-Hersek ve Gürcistan gibi muhtemel Rus saldırganlığına karşı savunmasız durumda olan ülkelere sağlayabileceği ek desteğin görüşüldüğünü söyleyen Blinken, “ittifakın, hızla değişen bir ortamda transatlantik güvenliği korumaya nasıl devam edeceğine dair yeni NATO stratejik konseptini tartıştık” dedi.

NATO dışişleri bakanları toplantısı öncesi gazetecilere açıklamalarda bulunan Ukrayna Dışişleri Bakanı Dimitro Kuleba ittifaktan beklentisini yinelerken bazı Avrupalı ülkelere de eleştirilerde bulundu. “Gündemim çok basit. Sadece üç madde var: Silah, silah, silah” diye konuşan Kuleba, NATO üyesi ülkelere Ukrayna’ya silah yardımı yapmaları çağrısında bulundu. Ukrayna’ya “saldırı” silahı göndermekte isteksiz olan müttefikleri eleştiren Kuleba, “Savunma ve saldırı arasındaki bu ayrım, benim ülkemdeki durum göz önünde bulundurulduğunda pek bir anlam ifade etmiyor” şeklinde konuştu. Ukrayna Dışişleri Bakanı, “Ukrayna’ya savunma silahı vereceklerini ancak saldırı silahı verecek konumda olmadıklarını söyleyen ülkeler ikiyüzlü davranıyor. Bu düpedüz adaletsizlik, haksız bir yaklaşım” ifadelerini kullandı. “Ukrayna’nın önerdiği anlaşma gayet adil” diyen Kuleba, “siz bize silah verirsiniz, biz hayatlarımızı feda ederiz ve savaş Ukrayna’yla sınırlanır” ifadelerini kullandı.