Trump Yönetimi Sudan’ı Terörü Destekleyen Ülkeler Listesinden Çıkardı
ABD Sudan Büyükelçiliği sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamayla Washington’ın Hartum’u “terörü destekleyen devletler” listesinden çıkarma kararının 14 Aralık itibariyle yürürlüğe girdiğini duyurdu. Dışişleri Bakanı Mike Pompeo geçen ağustos ayında ziyaret ettiği Hartum’da geçici yönetimi İsrail’i tanıyıp diplomatik ilişkiler kurmaya ikna çalışmaları yürütmüştü. ABD Başkanı Trump’ın, 23 Ekim’de Sudan’ın İsrail’i tanıyıp normalleşme ilişkileri kuran bölge ülkeleri arasına katılmasını müteakip aldığı Sudan’ı listeden çıkarma kararı, Kongre’nin 45 günlük gözden geçirme sürecinin son bulmasıyla yürürlüğe girdi.
ABD Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre Sudan’ın listeden çıkarılmasında ülkenin lideri Ömer El Beşir yönetiminin 2019 yılının Nisan ayında halk ayaklanması sonucu devrilmesi ve demokratikleşme sürecinin başlatılmasının etkili olduğu belirtildi. Sudan, ABD ve Batı’yla ilişkilerini iyileştirmeye çalışan ortak askeri ve sivil bir hükümet tarafından yönetiliyor. Bu adım ayrıca Hartum hükümetinin İsrail’le ilişkilerini normalleştirmesi için önemli bir girişim olarak görülüyor. İki ülke tam diplomatik ilişkileri yeniden başlatma konusunda anlaşmıştı. İsrail son dönemde Sudan dışında Birleşik Arap Emirlikleri, Bahreyn ve Fas’la da ilişkilerde normalleşme anlaşmaları imzalamıştı.
Washington yönetimi, Sudan’ı, 1991-1996 yılları arasında, el-Kaide liderleri ve aranan bazı şahıslara yardım ve yataklık yaptığı gerekçesiyle terörü destekleyen ülkeler listesine almış, 1997 yılında ekonomik yaptırım uygulamaya başlamış, Kenya ve Tanzanya’daki büyükelçiliklerine düzenlenen saldırılar sonrası yaptırımları daha da ağırlaştırmıştı. Yaptırımlar nedeniyle Sudan yaklaşık 30 yıldır birçok devletten ve ABD kontrolündeki finans kuruluşlarından mali yardım ve yatırım alamıyordu. Ekim ayında Trump yönetimi 1998 yılında Kenya ve Tanzanya’daki ABD büyükelçiliklerine ve 2000 yılında Yemen kıyılarında bulunan USS Cole gemisine yönelik bombalı saldırılardan dolayı Amerikalı terör kurbanlarına ve ailelerine 335 milyon dolar ödeme sözü vermesi durumunda Sudan’ı terör listesinden çıkarabileceğini açıklamıştı. Sudan da el-Kaide tarafından gerçekleştirildiği belirtilen bu bombalı saldırıların kurbanlarına tazminat ödemeyi kabul etmişti. Avukatların daha fazla tazminat talebinde bulunduğu 11 Eylül saldırıları kurbanlarıyla ilgili anlaşmaya ise varılamadı.
