6 Ocak Soruşturması: Kongre’de İlk Kez Prime Time Oturumu

6 Ocak Kongre baskını sırasında yaşanan olayları araştıran Meclis Komitesi Perşembe akşamı ilk kez prime time zamanında halka açık oturum gerçekleştirdi. 6 Ocak olaylarını Amerikan halkının gündemine getirmek amacıyla en çok izlenen saatlerde gerçekleştirilen oturumda, Trump ve ekibinin 2020 seçim sonuçlarını iptal ettirme çabalarına ilişkin bulgular paylaşıldı. Ana akım medyanın en önde gelen kanallarının canlı yayınladığı oturumun muhafazakar medya organı Fox’ta yayınlanmaması önemli bir detay olarak kayıtlara geçti. 

İki saatten fazla devam eden panelde, Trump tarafından düzenlenen ve Kongre’ye yönelik saldırıyla sonuçlanan bir darbe girişimi olarak nitelendirilen olaylar hakkında daha önce yayınlanmamış videolar ve yeni bilgiler sunuldu. Mississippi Demokratı ve Komite Başkanı Temsilci Bennie Thompson, “Donald Trump bu komplonun merkezindeydi. Ve nihayetinde, Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Anayasa düşmanlarından oluşan bir kalabalığı Kongre’ye doğru yürümeye ve Amerikan demokrasisini yıkmaya teşvik etti” şeklinde konuştuğu bir açılış konuşması yaptı.

Duruşmadan önce Trump kendi sosyal medya platformunda Kongre’ye yapılan saldırıyı çalıntı bir seçime karşı halkın şikayetinin meşru bir tezahürü olarak göstermeye çalıştı. Paylaşımında, “6 Ocak basit bir protesto değildi, ülkemizin tarihinde Amerika’yı Yeniden Büyük Yapmak (MAGA) için yapılan en büyük hareketi temsil ediyordu” diye yazdı. Onun bu iddiaları karşısında Meclis Komitesi’nin gerçekleştirdiği yaklaşık 1.000 görüşmenin kayıtları ve 100.000 sayfadan fazla belge vardı.

Oturumun açılış konuşmasında Komite Başkan Yardımcısı Cumhuriyetçi Liz Cheney, Trump’ın 2020 Başkanlık seçimlerini iptal ettirerek görevde kalmasını sağlayacak 7 maddelik bir planı olduğunu iddia etti. İddiaya göre Amerikan kamuoyunu yanlış bilgilendirmek için çaba sarf eden Trump, yardımcısı Mike Pence’e ve pek çok eyalet seçim yetkilisine de baskı yaptı. Trump’ın hukuk ekibine sahte seçim listeleri oluşturma talimatı verdi, başkentte şiddete meyilli büyük bir kalabalık topladı ve onları Kongre’ye yürümeye yönlendirdi. Dahası ardından yaşanan şiddet olaylarını görmezden gelerek durdurmak için hiçbir şey yapmadı.

6 Ocak’ta yaşananlara ilişkin, bazıları daha önce hiç yayınlanmamış, görüntülerin ekranlara yansıtılmasıyla başlayan oturumda isyancılardan birinin okuduğu tweet sonrasında diğerlerinin harekete geçtiği vurgulandı. Trump’a ait tweette dönemin Başkan Yardımcısı Pence, Biden’ın zaferini onayladığı için hedef gösteriliyordu. Oturumda Trump destekçilerinin ‘Mike Pence’i asın’ sloganları bu tweetle ilişkilendirildi. Komite, Beyaz Saray yetkililerinin, Trump’ın o gün yaşananları durdurmak istemediğine hatta bunun için bastıran danışmanlarına direndiğine ilişkin ifadelerini sundu. Komite Başkan Yardımcısı Cheney, Trump’ın Mike Pence’in asılmasını dile getiren sloganlardan haberdar olduğunu belirten bir tanığın ifadesini gündeme getirdi. Oturumda söz verilenler arasında Komite’ye ifade veren ilk tanık olan ve olaylarda saldırıya uğramış polis memuru Caroline Edwards da vardı.

Duruşmanın en ilginç kısımlarından biri de kızı Ivanka Trump, damadı ve başdanışmanı Jared Kushner ve kampanya sorumluları gibi Trump’a yakın isimlerin eski başkanın ‘arkasında durmadıkları’ kayıtların yayınlanması oldu. Kayıtlara göre Trump’ın Adalet Bakanı William Barr, başkana seçimlere dair iddiaların saçmalık olduğunu söylemiş. Ivanka Trump da  ifadesinde seçim sahtekarlığı iddialarının asılsız olduğunu söyleyen Barr’a katıldığını söyledi. Trump’ın kampanya sorumlusu da seçim sonuçlarının değişmesine yetecek kanıtın olmadığını belirtti. Komite ayrıca Genelkurmay Başkanı Milley’nin yaşanan şiddete yanıt verme talimatının Trump’tan değil Pence’ten geldiğini söylediği görüntüleri paylaştı. 

New York Times’ta oturumun önemine ilişkin bir yazıda 6 Ocak saldırısının ülke için birleştirici bir an olma fırsatının çoktan kaçırıldığı belirtildi. Cumhuriyetçi Parti yaşananları ‘meşru bir siyasi söylem’ olarak nitelendirirken Demokratlar ‘anayasaya ve Amerika demokrasisine karşı işlenen bir suç’ olarak ele aldılar. Cumhuriyetçi seçmenlerin yarısı da benzer şekilde yaşananların vatansever bir girişim olduğunu düşünüyor. Bu sebeple oturumların siyaseten pozisyon değişikliği yaratma imkanı olmamasına rağmen kamuoyunu etkileme potansiyeli olduğu için çok önemli olduğu kaleme alındı. Bu oturumlarla etkilenmesi muhtemel kitle Trump’tan haz etmeyen Cumhuriyetçi seçmenler. Yazıda bu kesimin olayları ele alış biçimi Demokratların çizgisine yaklaştıkça Trump ve yürüttüğü siyasetin köşeye sıkışmasının kaçınılmaz olacağı savunuluyor. Bu nedenle ana akım medya kuruluşları Komite’de az da olsa (iki tane) Cumhuriyetçi siyasetçi olmasını önemsiyor.